Zeglarka.pl - testy na patenty żeglarskie
Darmowy test

Prawo drogi na wodzie: kto komu ustępuje

Na morzu obowiązują MPZZM, na śródlądziu przepisy żeglugowe wydane do ustawy o żegludze śródlądowej. Zasady są podobne, ale nie identyczne - i to właśnie różnice najczęściej wracają na egzaminie.

Dwa jachty pod żaglami

Gdy jachty idą różnymi halsami, ustępuje ten, który idzie lewym halsem. Hals określa burta, na którą wychodzi bom, a nie kierunek zwrotu.

Gdy idą tym samym halsem, ustępuje jacht znajdujący się od strony nawietrznej. Jeżeli jacht na lewym halsie nie może ustalić halsu drugiego, przyjmuje, że musi ustąpić.

Żaglowy kontra mechaniczny

Statek o napędzie mechanicznym ustępuje statkowi żaglowemu. Uwaga na pułapkę egzaminacyjną: jacht żaglowy idący jednocześnie na żaglach i na silniku jest w rozumieniu przepisów statkiem o napędzie mechanicznym, a w dzień powinien nosić czarny stożek wierzchołkiem w dół.

Ta hierarchia nie działa jednak w każdych warunkach. Statkowi o ograniczonej zdolności manewrowej, statkowi nieodpowiadającemu za swoje ruchy oraz statkowi ograniczonemu swoim zanurzeniem ustępują wszyscy, także jachty pod żaglami.

Kolejność ustępowania na wodach morskich:

  • statek nieodpowiadający za swoje ruchy,
  • statek o ograniczonej zdolności manewrowej,
  • statek zajęty połowem,
  • statek żaglowy,
  • statek o napędzie mechanicznym.

Wyprzedzanie i kursy przecinające się

Wyprzedzający zawsze ustępuje wyprzedzanemu - niezależnie od rodzaju napędu. Wyprzedzaniem jest zbliżanie się do drugiego statku z kierunku większego niż 22,5 stopnia za jego trawersem, czyli stamtąd, skąd w nocy widać tylko światło rufowe.

Przy dwóch statkach o napędzie mechanicznym na kursach przecinających się ustępuje ten, który ma drugi statek po swojej prawej burcie. Manewr ma być czytelny: wyraźna zmiana kursu, wykonana wcześnie, jest lepsza niż seria drobnych korekt.

Czym różni się śródlądzie

Na śródlądowych drogach wodnych mały statek (a jachty rekreacyjne najczęściej nim są) ustępuje statkom, które małymi statkami nie są: pasażerskim, towarowym, zestawom holowanym i pchanym.

Obowiązuje też ruch prawostronny szlaku żeglownego oraz zakaz wyprzedzania w miejscach oznakowanych: przed śluzami, w kanałach i pod mostami.

Najczęstsze pytania

Który jacht ma pierwszeństwo przy różnych halsach?

Pierwszeństwo ma jacht idący prawym halsem. Ustępuje ten, który idzie lewym halsem, czyli ma bom wychylony na prawą burtę.

Czy jacht na silniku i żaglach jest statkiem żaglowym?

Nie. Jacht używający jednocześnie żagli i silnika jest traktowany jak statek o napędzie mechanicznym, a w dzień powinien pokazywać czarny stożek wierzchołkiem w dół.

Kto ustępuje przy wyprzedzaniu?

Zawsze wyprzedzający, niezależnie od rodzaju napędu obu jednostek. Wyprzedzany utrzymuje kurs i prędkość.

To streszczenie na potrzeby nauki, a nie tekst przepisu. Wiążąca jest treść aktu prawnego w brzmieniu obowiązującym oraz decyzja organizatora egzaminu.